पेंटागन वर्गीकृत एआय भागीदाऱ्या वाढवत आहे, Anthropic मात्र बाहेरच

वर्गीकृत प्रणालींमध्ये एआयला Pentagon आणखी खोलवर नेत आहे

अमेरिकेच्या संरक्षण विभागाने सात प्रमुख कृत्रिम बुद्धिमत्ता कंपन्यांशी करार जाहीर केले आहेत, ज्याअंतर्गत त्यांच्या प्रणाली वर्गीकृत Pentagon नेटवर्कमध्ये तैनात केल्या जाणार आहेत. लष्कराच्या सर्वात संवेदनशील वातावरणांमध्ये एआयला कार्यान्वित करण्याच्या प्रयत्नातील हे एक महत्त्वाचे पाऊल आहे.

दिलेल्या स्रोत मजकुरानुसार, नवीन यादीतील कंपन्या SpaceX, OpenAI, Google, NVIDIA, Reflection, Microsoft, आणि Amazon Web Services आहेत. विभागाने सांगितले की ही साधने “lawful operational use” साठी आहेत आणि ती Impact Level 6 आणि Impact Level 7 वातावरणांमध्ये राबवली जातील, जिथे ती डेटा एकत्रीकरण, परिस्थिती समज, आणि निर्णय-प्रक्रियेत मदत करतील अशी अपेक्षा आहे.

एक “AI-first fighting force”

या करारांबाबत Pentagon ची भाषा असामान्यपणे थेट आहे. विभागाने म्हटले आहे की या भागीदाऱ्या “AI-first fighting force” कडे होणारा बदल वेगवान करतील आणि युद्धाच्या सर्व क्षेत्रांमध्ये निर्णयात्मक श्रेष्ठता बळकट करतील. हे framing महत्त्वाचे आहे कारण ते एआयला संरक्षण आधुनिकीकरणाच्या कडेवर नाही, तर भविष्यातील लष्करी कारवायांच्या केंद्राजवळ ठेवते.

जाहीर न केलेल्या आर्थिक अटींशिवायही प्रत्यक्ष परिणाम स्पष्ट आहे: संरक्षण विभागाला व्यावसायिकरीत्या विकसित एआय क्षमता अत्यंत मर्यादित प्रणालींमध्ये चालवायच्या आहेत, केवळ pilot programs किंवा unclassified sandboxमध्ये नाहीत. प्रयोगांविषयीच्या सामान्य विधानांपेक्षा हा अधिक मजबूत संकेत आहे. तो deployment कडे निर्देश करतो.

विक्रेता यादी का महत्त्वाची आहे

कंपन्यांची निवड Pentagon ची गरज किती व्यापक झाली आहे हे दाखवते. cloud providers, semiconductor firms, frontier model developers, आणि aerospace-संबंधित कंपन्या सर्व यादीत दिसतात. यावरून असे दिसते की विभाग लष्करी एआयला एकाच उत्पादनश्रेणीप्रमाणे पाहत नाही. त्याऐवजी, तो असा multi-layered ecosystem उभारत आहे ज्यामध्ये infrastructure, computing, software models, आणि integration सर्व महत्त्वाचे आहेत.

यातून हेही सूचित होते की Pentagon एका vendor किंवा एका technical stack वर अति-अवलंबून राहू इच्छित नाही. लष्करी procurement मध्ये, हे पर्याय टिकवून ठेवण्याचा, कामगिरीची तुलना करण्याचा, आणि कोणत्याही एका संस्थेवर धोरणात्मक अवलंबित्व कमी करण्याचा मार्ग असू शकतो.

Anthropic ला वगळणे हीच आतली कथा

समाविष्ट कंपन्या जितक्या महत्त्वाच्या आहेत, तितकीच बाहेर ठेवलेली कंपनीही महत्त्वाची आहे. दिलेल्या स्रोत मजकुरानुसार, मार्चमध्ये संरक्षण विभागाने Anthropic ला अमेरिकेच्या राष्ट्रीय सुरक्षेसाठी supply-chain risk म्हणून घोषित केल्यानंतर ती या घोषणेत नव्हती. हा वाद कथितपणे Anthropic ने पूर्णपणे स्वायत्त शस्त्रे आणि मोठ्या प्रमाणावरील देशांतर्गत पाळत ठेवण्यासाठी वापरासाठी Claude models वर Pentagon ला निर्बंधरहित प्रवेश नाकारल्यामुळे निर्माण झाला.

प्रशासनाची प्रतिक्रिया कठोर होती. संरक्षण सचिव Pete Hegseth यांनी सांगितले की Pentagon सोबत व्यवसाय करणारे contractor, supplier, आणि partner Anthropic सोबत व्यावसायिक व्यवहार करू शकत नाहीत. त्यानंतर कंपनीने San Francisco आणि Washington, D.C. येथे हे आदेश रद्द करण्यासाठी खटले दाखल केले.

लष्करी एआय आता प्रशासकीय संघर्षही बनत आहे

हा प्रसंग संरक्षण तंत्रज्ञानातील वाढता फाटा दाखवतो: एआय वापरला जाईल का नाही, हा प्रश्न नाही, तर कोणत्या अटींवर वापरला जाईल हा आहे. frontier AI कंपन्यांना लष्करी उपयोगांमध्ये, विशेषतः autonomy, surveillance, आणि lethal force संबंधित क्षेत्रांमध्ये, किती पुढे जायचे आहे हे अधिकाधिक विचारले जात आहे. Pentagon च्या दृष्टीने, आपल्या कार्यात्मक गरजांशी जुळणाऱ्या कंपन्यांना बक्षीस देण्यास आणि विरोध करणाऱ्यांना दंडित करण्यास ते तयार दिसते.

यामुळे procurement हेच policy बनते. हे करार केवळ क्षमता मिळवण्याबद्दल नाहीत; तर खाजगी भागीदारांकडून अमेरिकन सरकार कोणत्या प्रकारच्या एआय वर्तन आणि प्रवेशाची अपेक्षा करते, हेही ठरवतात.

संभाव्य पुनर्संतुलनाचे संकेत

Anthropic सोबतची ही कोंडी कायमस्वरूपी नसू शकते. स्रोत मजकुरानुसार, White House chief of staff Susie Wiles आणि इतर senior officials यांनी 17 एप्रिल रोजी Anthropic CEO Dario Amodei यांची भेट घेतली, आणि नंतर President Donald Trump यांनी CNBC ला सांगितले की त्या कंपनीसोबत करार “possible” आहे. त्यामुळे भविष्यात समेट किंवा policy adjustment साठी जागा आहे.

तरीही, Pentagon ची ताजी घोषणा दाखवते की हा वाद सुटेपर्यंत थांबण्याऐवजी ते पुढे जात आहे. वर्गीकृत नेटवर्कमध्ये एआय integration सध्या सुरूच आहे, आणि त्यासाठी निश्चित commercial partners आहेत.

संरक्षण एआय स्वीकारासाठी एक टप्पा

या करारांचा खोल अर्थ असा की लष्करी एआय सिद्धांतातून infrastructure मध्ये बदलत आहे. एकदा प्रणाली वर्गीकृत वातावरणात बसवल्या गेल्या आणि विश्लेषण व decision-support workflows शी जोडल्या गेल्या, की त्यांना ऐच्छिक प्रयोग म्हणून पाहणे कठीण होते. त्या संस्थेचा भाग बनू लागतात.

म्हणूनच ही घोषणा एक महत्त्वाचा टप्पा आहे. एआय आता केवळ मूल्यांकनाधीन भविष्यातील क्षमता नाही, असा संकेत Pentagon देत आहे. ती national-security state च्या आत एक operational layer बनत आहे, ज्यासोबत strategic, ethical, आणि industrial परिणामही येतात.

हा लेख Defense News च्या रिपोर्टिंगवर आधारित आहे. मूळ लेख वाचा.