टायफून चांपी जवळ येताच तैवानमध्ये कामकाज आणि वर्ग बंद

प्रशांत महासागरातून टायफून चांपी जवळ येत असताना तैवानच्या जवळपास संपूर्ण बेटावर कामकाज आणि वर्ग रद्द करण्यात आले. मुसळधार पाऊस, शक्तिशाली वारे आणि मोठ्या लाटांचा अंदाज वर्तवण्यात आला. या वादळामुळे स्थलांतर करण्यात आले, प्रादेशिक विमानसेवा विस्कळीत झाली आणि बचावकार्यांसाठी हजारो लष्करी जवानांना सज्ज ठेवण्यात आले.

टायफूनमुळे निर्माण झालेल्या लाटांमध्ये वाहून गेल्याने एका व्यक्तीचा मृत्यू झाला, तर डझनभर जण जखमी झाले, असे अधिकाऱ्यांनी सांगितले. वादळ येण्यापूर्वी 1,200 हून अधिक लोकांनी आपली घरे सोडली होती.

वादळापूर्वी व्यापक बंद

चांपी तैवानजवळ येत असताना शुक्रवारी बहुतेक दुकाने आणि शाळा बंद होत्या. टायफून तैवानच्या ईशान्येकडून चीन आणि जपानच्या दिशेने जाईल अशी अपेक्षा होती; मात्र धोकादायक समुद्र, वारे आणि पावसाचा परिणाम आधीच जाणवत होता.

तैवानबाहेरही त्याचा परिणाम झाला. या भागातील शेकडो उड्डाणे रद्द करण्यात आली आणि जपानच्या दक्षिणेकडील ओकिनावा प्रांतातील स्थानिक कार्यक्रम रद्द झाले. अमेरिकेसोबत जपानचा सुरू असलेला Keen Sword संयुक्त लष्करी सराव बदलण्यात आला नाही, मात्र हा सराव लवचिकपणे राबवला जाईल, असे जपानी लष्करी प्रवक्त्याने सांगितले.

तैवानच्या किनाऱ्यावर अधिकाऱ्यांनी तीव्र हवामानासाठी तयारी केली. शुक्रवार आणि शनिवारी मुसळधार पाऊस, जोरदार वारे आणि मोठ्या लाटांचा अंदाज होता. कीलुंगमधील छायाचित्रांमध्ये काँक्रीटच्या लाटारोधकांवर आदळणाऱ्या लाटा दिसत होत्या; इमारतींबाहेर वाळूच्या पोत्या आणि पूररोधक बसवण्यात आले होते.

वादळ कमजोर झाले, पण धोका कायम

समुद्र ओलांडताना चांपीने काही काळ सुपर-टायफूनची ताकद गाठली होती. Joint Typhoon Warning Centerच्या हवाल्याने दिलेल्या ताज्या माहितीनुसार, तैवानजवळ येताना ते कमजोर झाले; तरीही कमाल सातत्यपूर्ण वाऱ्यांचा वेग ताशी 167 किलोमीटर, म्हणजेच ताशी 104 मैल, होता.

वर्गीकरण बदलल्याने धोका संपला नाही. लोकवस्ती असलेल्या किनाऱ्याकडे येणारे वादळ वारे, पाऊस, लाटा आणि त्याच्या मार्गक्रमणाच्या कालावधीमुळे धोकादायक राहू शकते. तैवानच्या Central Weather Administrationने इशारा दिला की वादळ बेटाच्या ईशान्य टोकाजवळ मंदावू शकते, ज्यामुळे त्याचा परिणाम अधिक काळ टिकू शकतो.

“ते मंदावले तर त्याचा परिणाम अधिक काळ टिकेल,” असे Central Weather Administrationचे अधिकारी Lu Kuo-chen यांनी पत्रकार परिषदेत सांगितल्याचे अहवालात नमूद आहे. तीव्र हवामानातील नुकसानाची शक्यता केवळ कमाल वाऱ्याच्या वेगावर नाही, तर मुसळधार पाऊस आणि खवळलेला समुद्र असुरक्षित भागात किती काळ टिकतो यावरही अवलंबून असते, ही बाब या चिंतेतून स्पष्ट होते.

स्थलांतर आणि आपत्कालीन तयारी

किनारी परिस्थिती बिघडत असताना अधिकाऱ्यांनी धोकादायक भागातील लोकांना हलवले आणि बचावकार्यांना मदत करण्यासाठी लष्करी जवानांना सज्ज केले. वादळ सर्वाधिक जवळ येण्यापूर्वी 1,200 हून अधिक लोकांचे स्थलांतर करण्यात आले होते.

तैवानमध्ये नोंदवलेला मृत्यू लाटांशी संबंधित होता. टायफून सर्वाधिक जवळ येण्यापूर्वीही किनारी इशारे का महत्त्वाचे आहेत, हे यावरून दिसते. समुद्राची उसळी आणि वादळामुळे निर्माण होणाऱ्या भरतीमुळे बंदरे, समुद्रभिंती आणि उघड्या किनाऱ्यांवर धोकादायक परिस्थिती निर्माण होऊ शकते. जपानच्या ओकिनावा भागातील इशिगाकी येथे एका वादळ निरीक्षकाने सांगितले की, जोरदार वारे पाण्यावरून वाहत असताना बेटाच्या बंदराकडे जाणाऱ्या जलमार्गात तीव्र वादळी भरती निर्माण झाली होती.

त्यामुळे रहिवासी आणि अधिकाऱ्यांची प्रतिक्रिया थेट वाऱ्याच्या नुकसानीपासून संरक्षण करण्यापुरती मर्यादित नव्हती. लोकांना किनाऱ्यापासून दूर ठेवणे, मुसळधार पावसामुळे संभाव्य पूर आणि भूस्खलनासाठी तयारी करणे, बचाव क्षमता कायम ठेवणे आणि वाहतूक विस्कळीतपणा हाताळणे यांचाही त्यात समावेश होता.

प्रशांत महासागरातील व्यस्त वादळांचा हंगाम

एल निनो परिस्थिती आणि विषुववृत्तीय प्रशांत महासागरातील असामान्य उबदार पाण्यामुळे प्रभावित झालेल्या प्रशांत वादळांच्या हंगामातील चांपी हे सर्वात अलीकडील शक्तिशाली वादळ आहे. या भागातील अभूतपूर्व उष्णतेशी हा व्यस्त हंगाम जोडलेला असल्याचे अहवालात म्हटले आहे.

तैवान, जपान आणि पूर्व आशियातील आसपासच्या भागांसाठी तातडीचा प्रश्न चांपीचा मार्ग आणि वेग कसा बदलेल हा होता. तैवानच्या ईशान्येकडून जाणारा मार्ग बेटाला गंभीर हवामानाच्या धोक्यात आणू शकतो; चीन आणि जपानच्या दिशेने त्याची पुढील वाटचाल असल्याने प्रादेशिक अधिकाऱ्यांनाही बदलत्या परिस्थितीसाठी तयारी करावी लागली.

तैवानच्या मोठ्या भागात कामकाज आणि वर्ग स्थगित करण्याचा निर्णय या खबरदारीची व्याप्ती दर्शवतो. अशा बंदमुळे आर्थिक आणि सामाजिक खर्च होतो, पण वारे, पाऊस आणि लाटा सर्वाधिक धोकादायक असण्याच्या काळात प्रवास आणि जोखीम कमी होते.

पुढे काय पाहावे

पुढील टप्प्यात वादळाचा पुढे जाण्याचा वेग, तैवानच्या ईशान्य टोकाजवळील अचूक मार्ग आणि त्यातून होणाऱ्या पावसाचे प्रमाण हे सर्वात महत्त्वाचे घटक आहेत. सातत्यपूर्ण वारे कमी झाले तरी मंद गतीने जाणारा टायफून धोकादायक परिस्थिती दीर्घकाळ टिकवू शकतो.

चांपीच्या आगमनाने टायफूनच्या धोक्याचे अनेक स्तर आधीच दाखवले: वादळ पूर्णपणे पुढे जाण्यापूर्वीच लाटांमुळे मृत्यू, जखमा, स्थलांतर, रद्द उड्डाणे आणि व्यापक बंद झाले. परिस्थिती बिघडल्यास लोकांना वाचवण्याची क्षमता कायम ठेवत हे धोके मर्यादित करणे हा अधिकृत प्रतिसादाचा केंद्रबिंदू होता.

ही प्रणाली चीन आणि जपानच्या दिशेने सरकत असताना, ती सध्याचा मार्ग कायम ठेवते का आणि किती वेगाने कमजोर होते यावर परिणाम अवलंबून असेल. तैवानसाठी तातडीचे प्राधान्य म्हणजे दीर्घकाळाचा पाऊस, विनाशकारी किनारी परिस्थिती आणि जोरदार वाऱ्यांपासून समुदायांचे संरक्षण करणे.

हा लेख Phys.orgच्या वृत्तांकनावर आधारित आहे. मूळ लेख वाचा.