अभ्यासाने statin मुळे होणाऱ्या स्नायूवेदनांचा आण्विक मार्ग ओळखला

Statin-संबंधित स्नायूंच्या दुखापतीचा calcium leak शी संबंध

University of British Columbia आणि University of Wisconsin–Madison येथील शास्त्रज्ञांनी असा आण्विक mechanism ओळखला आहे, ज्यामुळे statins मुळे कधीकधी स्नायूदुखी, अशक्तपणा आणि क्वचित गंभीर स्नायूंची हानी का होते हे समजू शकते. Nature Communications मध्ये प्रकाशित निष्कर्ष statin molecules आणि स्नायू पेशींमधील calcium movement नियंत्रित करणाऱ्या protein channel यांच्यातील interaction कडे निर्देश करतात.

Statins ही cholesterol कमी करणारी आणि heart attacks व strokes चा धोका कमी करणारी मोठ्या प्रमाणावर वापरली जाणारी औषधे आहेत. त्यांचा cardiovascular फायदा मोठा आहे; मात्र काही रुग्णांना स्नायूंशी संबंधित दुष्परिणाम होतात. या संशोधनामुळे statins च्या फायद्यावर प्रश्नचिन्ह निर्माण होत नाही; स्नायूंच्या ऊतींमध्ये unwanted effect कसा निर्माण होतो हे ते स्पष्ट करते.

संशोधनाचा केंद्रबिंदू ryanodine receptor 1 किंवा RyR1 आहे. हा protein स्नायू पेशींमध्ये calcium release नियंत्रित करतो. Statins या channel ला जोडून तो उघडा ठेवू शकतात, त्यामुळे calcium सतत गळू शकतो, असे संशोधकांना आढळले.

स्नायूंमध्ये calcium नियंत्रण का महत्त्वाचे आहे

स्नायूंच्या कार्यासाठी calcium आवश्यक आहे. contraction सुरू करण्यासाठी पेशी वेळेवर calcium release करतात आणि नंतर संतुलन पूर्ववत करतात. उघडा राहिलेला channel हे संतुलन बिघडवून स्नायूंच्या अस्वस्थतेपासून गंभीर गुंतागुंतीपर्यंतच्या परिणामांचे स्पष्टीकरण देऊ शकतो.

अभ्यासात cryo-electron microscopy वापरण्यात आली. Statin molecules आणि RyR1 यांच्यातील interaction पाहून औषधे muscle cells वर परिणाम करू शकणारा molecular route पथकाने ओळखला.

ओळखल्या गेलेल्या clinical समस्येचे स्पष्टीकरण

Statins शी संबंधित muscle symptoms दीर्घकाळापासून ज्ञात आहेत. काहींना वेदना किंवा अशक्तपणा होऊ शकतो; थोड्या रुग्णांमध्ये गंभीर muscle breakdown होऊन kidney failure चा धोका निर्माण होऊ शकतो.

नवीन mechanism हे परिणाम का होतात आणि ते कसे टाळता येतील यासाठी एक विशिष्ट target देते. वेगवेगळे compounds calcium-control protein शी कसे interact करतात हे आता अधिक नेमकेपणाने तपासता येईल.

Drug design साठी संभाव्य अर्थ

Statin-associated muscle injury मध्ये statins चे RyR1 शी binding हे relevant off-target interaction असू शकते, असे अभ्यास सुचवतो. Cholesterol कमी करण्याची क्षमता टिकवून हा interaction कमी किंवा टाळता आला, तर muscle toxicity कमी असलेली औषधे तयार करता येऊ शकतात.

तीन statin molecules आणि calcium channel शी त्यांचा structural संबंधही तपासण्यात आला. भविष्यातील अभ्यासांमध्ये विशिष्ट chemical features channel वर वेगळा परिणाम करतात का हे पाहता येईल.

केवळ या अभ्यासावर आधारित उपचार बदलू नयेत

हे संशोधन एका side effect चे स्पष्टीकरण देते; वैद्यकीय सल्ल्याशिवाय prescribed statins बंद करण्याचे कारण नाही. Statins heart attacks आणि strokes टाळण्यास मदत करतात. स्नायूदुखी किंवा अशक्तपणा जाणवल्यास clinician शी चर्चा करावी.

Cryo-electron microscopy ने binding event अत्यंत सूक्ष्म पातळीवर दाखवून त्याचा muscle cells मधील calcium dysregulation शी संबंध जोडला.

पुढील संशोधनासाठी स्पष्ट target

RyR1 शी binding झाल्यास channel उघडा राहून persistent calcium leak होऊ शकतो, असा हा तपासता येण्याजोगा mechanism आहे. पुढील आव्हान म्हणजे statins चे cholesterol-lowering फायदे राखून अधिक सुरक्षित उपचार विकसित करणे.

हा लेख Science Daily च्या वृत्तांकनावर आधारित आहे. मूळ लेख वाचा.