अलीकडील संघर्षांमुळे प्राधान्यक्रम बदलत असल्याचे एअर फोर्स प्रमुख म्हणतात
अमेरिकेच्या एअर फोर्सचे चीफ ऑफ स्टाफ जनरल केनेथ विल्सबाख म्हणतात की इराणशी संबंधित लढाया तसेच युक्रेनमधील रशियाच्या युद्धातून मिळालेली निरीक्षणे यांसह अलीकडील लढाईचे धडे, विमाने आणि एअर बेसचे संरक्षण कसे करावे याचा एअर फोर्सने पुन्हा विचार करायला लावीत आहेत. स्रोत सामग्रीत उद्धृत केलेल्या मुलाखतीत, ड्रोन, क्रूझ क्षेपणास्त्रे, बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे आणि इतर कमी किमतीच्या हवाई धोक्यांमुळे स्थिर ठिकाणे अधिक असुरक्षित होत असताना, बेसची टिकावक्षमता आणि पॉइंट डिफेन्स ही तातडीची चिंता असल्याचे विल्सबाख यांनी सांगितले.
हे वक्तव्य एअर फोर्स नेतृत्वासाठी असामान्यरीत्या सक्रिय कालखंडात आले आहे. स्रोत मजकुरानुसार, विल्सबाख यांनी सर्वोच्च युनिफॉर्मधारी एअर फोर्स पद एका वर्षापेक्षाही कमी काळापूर्वी स्वीकारले; त्यानंतर त्यांना फोर्स-स्ट्रक्चरमधील उलथापालथ, मोठा प्रस्तावित पेंटागॉन अर्थसंकल्प, तेहरानसोबत तुटलेल्या युद्धविरामाशी संबंधित पुन्हा सुरू झालेली लढाई आणि अनेक उच्च-प्रोफाइल विमान कार्यक्रमांतील सततच्या खरेदी समस्या हाताळाव्या लागल्या आहेत.
ही ओव्हरलॅप होणारी दडपणे हे स्पष्ट करतात की मुलाखत इराण संघर्षातील धड्यांपासून T-7 Red Hawk प्रशिक्षण जेट आणि F-35 कार्यक्रमावर परिणाम करणाऱ्या विलंबांपर्यंत का गेली. एकत्र पाहता, हे प्रश्न दाखवतात की सेवा नवीन कार्यकारी धोक्यांशी आणि जुन्या खरेदीविषयक निराशांशी एकाच वेळी जुळवून घेण्याचा प्रयत्न करत आहे.
ड्रोन आणि क्षेपणास्त्रांच्या धोक्यांमुळे एअरफिल्ड सुरक्षा नव्याने विचारात घ्यावी लागत आहे
विल्सबाख यांच्या विधानांमधून लगेच समोर येणारा निष्कर्ष असा की एअर फोर्स आता एअर बेस संरक्षण हे अधिक केंद्रित कौशल्याची गरज असलेले क्षेत्र मानते. वरिष्ठ नेत्यांनी एकमार्गी हल्ला करणारे ड्रोन, इतर मानवविरहित प्रणाली, क्रूझ क्षेपणास्त्रे, बॅलिस्टिक क्षेपणास्त्रे आणि अगदी लहान कमी-खर्चाची हवाई धोके यांच्यामुळे वाढत चाललेल्या धोक्याचा आढावा घेतल्यानंतर, पॉइंट डिफेन्ससाठी नवीन करिअर फील्ड तयार करण्याची योजना असल्याचे स्रोत मजकुरात नमूद केले आहे.
ही उल्लेखनीय संस्थात्मक प्रतिक्रिया आहे. बेस संरक्षण हे विद्यमान विशेष शाखांमध्ये विखुरलेल्या दुय्यम कर्तव्याप्रमाणे न पाहता, स्तरित हल्ल्यांपासून स्थळांचे संरक्षण करणारा समर्पित व्यावसायिक मार्ग निर्माण करण्याकडे एअर फोर्स जात असल्याचे दिसते. विल्सबाख यांचे मांडणे सूचित करते की अलीकडील संघर्षांनी खरा क्षमता-अभाव उघड केला आहे, असा सेवेला विश्वास आहे.
युक्रेनमध्ये सैन्यांनी जे पाहिले त्याशी त्यांनी ही चिंता थेट जोडली. तिथे स्वस्त ड्रोन आणि लोइटरिंग म्युनिशन्स यांनी मागील भागांच्या सुरक्षिततेविषयी पारंपरिक गृहीतकांना वारंवार आव्हान दिले आहे. इराणच्या एकमार्गी हल्ला ड्रोन वापराशीही त्यांनी याची सांगड घातली. धडा स्पष्ट आहे: जमिनीवर उभ्या असलेल्या विमानांचा, महागड्या टॅक्टिकल जेट्ससह भविष्यातील स्वायत्त प्रणालींचाही, शत्रूने आधी पारंपरिक हवाई वर्चस्व जिंकण्याची गरज न पडताही नाश केला जाऊ शकतो.
याचा परिणाम फोर्स डिझाइन, बेसिंग आणि दैनंदिन कामकाजावर होतो. शेल्टर्स मजबूत करणे, विमाने विखुरून ठेवणे, शोधक्षमता सुधारणे आणि संरक्षणात्मक प्रणाली तैनात करणे हे केवळ पायाभूत सुविधांचे प्रश्न राहत नाहीत. ते तयारीचे प्रश्न बनतात. धावपट्ट्या, इंधन केंद्रे, देखभाल क्षेत्रे आणि उभी असलेली विमाने उघडी राहिली तर, प्रगत ताफेही लढाऊ शक्ती निर्माण होण्यापूर्वी निष्प्रभ केले जाऊ शकतात.
कर्मचारीयुक्त आणि मानवविरहित दोन्ही विमानांबाबत चिंता
Collaborative Combat Aircraft या कांग्रेसी चिंतेमुळे ही मुलाखत अंशतः प्रेरित झाली होती. ही विमानसेवा भविष्यात मानवी पायलट असलेल्या फायटर्सना साथ देणारी स्वायत्त किंवा अर्धस्वायत्त ड्रोन म्हणून पाहते. स्रोत मजकुरातून स्पष्ट होते की विल्सबाख यांनी समस्या केवळ ड्रोनपुरती मर्यादित मानलेली नाही. त्यांनी सांगितले की या परिस्थितीत CCA प्रणाली आणि कर्मचारीयुक्त विमाने दोन्हींच्या टिकावक्षमतेबद्दल ते चिंतित आहेत.
हे महत्त्वाचे आहे, कारण त्यामुळे भविष्यातील ताफ्यासाठी एक समान संरक्षण आव्हान समोर येते, ते एखाद्या एकाच प्रयोगात्मक कार्यक्रमापुरते मर्यादित राहत नाही. विमान कमी किमतीचे ड्रोन असो किंवा उच्च-मूल्याचे फायटर, जमिनीवरील असुरक्षितता निर्णायक ठरू शकते. त्या अर्थाने, टिकावक्षमता म्हणजे केवळ प्लॅटफॉर्मची हवेतली कामगिरी नाही. एअर फोर्सला बेस स्तरावर पुरेशी साधने अखंड आणि कार्यरत ठेवता येतील का, हाही प्रश्न आहे.
म्हणजेच, भविष्यातील हवाई सामर्थ्याच्या संकल्पना सक्षम प्रतिस्पर्ध्याविरुद्ध विश्वासार्ह ठरवायच्या असतील तर सेवेला आपल्या तळांभोवती निष्क्रिय आणि सक्रिय संरक्षणात तितकीच गंभीर गुंतवणूक करावी लागेल जितकी पुढील पिढीच्या विमानांमध्ये करते. अधिक विखुरलेले आणि संरक्षित बेसिंग मॉडेल भविष्यातील एअरपॉवर संकल्पना प्रत्यक्षात आणण्यासाठी पूर्वअट ठरू शकते.
T-7 आणि F-35 समस्या अद्याप चित्रात आहेत
अलीकडील युद्धांमधून मिळालेल्या कार्यकारी धड्यांपलीकडे, विल्सबाख यांनी Boeing-निर्मित T-7 Red Hawk ट्रेनर आणि सुरू असलेल्या F-35 विलंबांविषयी दोन प्रमुख खरेदीविषयक चिंता देखील मांडल्या. स्रोत सामग्रीनुसार, पूर्वी न जाहीर झालेल्या T-7 कार्यक्रमातील समस्यांविषयी वृत्तमालिका प्रसिद्ध झाल्यानंतर ही मुलाखत झाली. त्यात F-35 ताफ्यातील समस्यांचाही उल्लेख आहे, जिथे अपग्रेड अडचणींमुळे काही विमाने लढाऊ-क्षमता नसलेली राहिली आहेत आणि नव्या रडारशिवाय डिलिव्हरी झाल्याचेही सांगितले जाते.
स्रोत मजकुरात संपूर्ण तांत्रिक हिशोब नसला तरी, त्याचे महत्त्व स्पष्ट आहे. एअर फोर्स एकाच वेळी पायलट प्रशिक्षणाचे आधुनिकीकरण, प्रगत फायटर्सची तैनाती आणि उदयोन्मुख बेस-डिफेन्स धोक्यांसाठी तयारी करत आहे. यापैकी कुठल्याही एका क्षेत्रात विलंब किंवा क्षमता-अभाव निर्माण झाला तर इतरांवर अधिक ताण पडतो.
T-7 विशेषतः महत्त्वाचा आहे, कारण तो भविष्यातील वैमानिकांच्या प्रशिक्षण साखळीचा पाया आहे. तिथले प्रश्न एका खरेदी कार्यक्रमापुरते मर्यादित राहत नाहीत; ते तयारी आणि फोर्स-जनरेशनच्या वेळापत्रकांवरही परिणाम करू शकतात. F-35 मधील समस्या तितक्याच महत्त्वाच्या आहेत, कारण हे विमान अमेरिकन आणि मित्रराष्ट्रांच्या टॅक्टिकल एअरपॉवर नियोजनाच्या केंद्रस्थानी आहे. अपग्रेड्स विलंबित झाल्या किंवा तैनात जेट्स अपेक्षित क्षमतेच्या मागे राहिले, तर त्याचे कार्यकारी परिणाम बजेट किंवा वेळापत्रकांच्या चौकटींपलीकडे जातात.
तत्काळ असुरक्षिततेसोबत आधुनिकीकरणाचा समतोल राखणारा एअर फोर्स
विल्सबाख यांच्या मुलाखतीतून असे दिसते की एअर फोर्स एकाच वेळी दोन वेगवेगळ्या घड्याळांशी झगडत आहे. पहिले घड्याळ दीर्घकालीन आणि धोरणात्मक आहे: भविष्यातील फोर्स उभारणे, Collaborative Combat Aircraft एकत्रित करणे, प्रशिक्षणाचे आधुनिकीकरण करणे आणि प्रगत फायटर कार्यक्रम मार्गावर ठेवणे. दुसरे तातडीचे आहे: आधीच सक्रिय संघर्षांमध्ये परिणामकारक ठरत असलेल्या धोक्यांपासून बेस आणि विमानांचे संरक्षण करणे.
हे दुसरे घड्याळ आता अधिक वेगाने चालत असावे. पॉइंट डिफेन्स आणि एअरफिल्ड संरक्षणावर विल्सबाख यांचा भर सूचित करतो की धोका अशा पातळीवर पोहोचला आहे की संस्थात्मक बदल आता आदर्श खरेदी वेळापत्रकांची वाट पाहू शकत नाही. एअर फोर्स अजूनही अत्याधुनिक प्लॅटफॉर्म्सचा पाठपुरावा करू शकते, पण अलीकडील युद्धानुभव एक सोपी सत्यता अधोरेखित करत आहे: अगदी सर्वात प्रगत विमानही जमिनीवर टिकू शकत नसेल तर ते असुरक्षितच असते.
काँग्रेस आणि पेंटागॉन नियोजकांसाठी याचा अर्थ असा की टिकावक्षमता गुंतवणुकीचे मूल्यांकन विमान खरेदीसोबतच, त्यानंतर नाही, करावे लागेल. एअर फोर्ससाठी याचा अर्थ, पुढील प्रणाली खरेदी करण्याइतकेच प्रत्येक प्रणाली ज्या तळांवर चालणार आहे त्यांचे संरक्षण करणेही आवश्यक आहे.
हा लेख Breaking Defense च्या वार्तांकनावर आधारित आहे. मूळ लेख वाचा.
Originally published on breakingdefense.com




