AI मधील सर्वात महत्त्वाच्या कंपन्यांपैकी एकासाठी निर्णायक खटला
OpenAI मधील दीर्घकाळ चाललेला अंतर्गत संघर्ष आता एका नव्या टप्प्यात प्रवेश करत आहे, कारण Elon Musk यांनी Sam Altman, Greg Brockman, OpenAI आणि Microsoft यांच्या विरोधात दाखल केलेला खटला उत्तर कॅलिफोर्नियात सुनावणीस जात आहे. MIT Technology Review ने दिलेल्या स्रोत मजकुरानुसार, या कार्यवाहीचे परिणाम उच्च-प्रोफाइल तंत्रज्ञान व्यक्तींमधील वैयक्तिक वादाच्या कितीतरी पलीकडे जाऊ शकतात. OpenAI ने आपल्या मूळ नॉनप्रॉफिट स्वरूपातून एका प्रॉफिट-उत्पादक उपकंपनीचा समावेश असलेल्या संरचनेत बदल केला, तो Musk यांच्या म्हणण्यानुसार त्यांनी कंपनीसाठी निधी उभारण्यास मदत केली तेव्हा त्यांना दिलेल्या मिशनचा भंग होता का, हे न्यायालयाने तपासायचे आहे.
वेळ महत्त्वाची आहे. हा खटला OpenAI च्या मोठ्या प्रमाणावर अपेक्षित initial public offering आधी येत आहे, त्यामुळे हा केवळ स्टार्टअप इतिहासावर मागे वळून केलेला वाद राहत नाही. स्रोत मजकूर सांगतो की न्यायालय OpenAI ला प्रॉफिट-उन्मुख enterprise म्हणून अस्तित्वात राहण्याची परवानगी आहे का, हे पाहू शकते आणि Altman आणि Brockman यांच्याशी संबंधित नेतृत्वबदलही घडवू शकते. म्हणजे हा खटला केवळ प्रतिमाहानीबद्दल नाही. तो शासन, corporate structure, नेतृत्वाची वैधता, आणि AI शर्यतीच्या केंद्रस्थानी असलेल्या एका कंपनीमागील आर्थिक चौकटीपर्यंत पोहोचतो.
Musk काय आरोप करत आहेत
स्रोत साहित्यात वर्णन केल्यानुसार, Musk यांचा मुख्य दावा असा आहे की OpenAI च्या सुरुवातीच्या वर्षांत त्यांनी कंपनीला निधी देण्यासाठी अशा समजुतीवर राजी होऊन मदत केली की ती मानवतेच्या हितासाठी AI विकसित करण्यावर केंद्रित नॉनप्रॉफिट म्हणूनच राहील. त्यांचा आरोप आहे की Altman आणि Brockman यांनी नंतर OpenAI ला प्रॉफिट आर्मभोवती पुन्हा रचना करून ती बांधिलकी सोडली. Musk यांनी 2015 मध्ये OpenAI सह-स्थापित केली आणि 2018 मध्ये, स्रोत सांगतो त्याप्रमाणे, कडव्या power struggle नंतर ते बाहेर पडले.
स्रोत म्हणतो की Musk OpenAI आणि Microsoft, जो कंपनीच्या सर्वात मोठ्या समर्थकांपैकी एक आहे, यांच्याकडून $134 billion पर्यंत नुकसानभरपाई मागत आहेत. तसेच ते न्यायालयाकडे Altman आणि Brockman यांना त्यांच्या सध्याच्या पदांवरून दूर करण्याची आणि OpenAI ला पुन्हा नॉनप्रॉफिट आधारावर आणण्याची मागणी करत आहेत. लक्षणीय म्हणजे, कोणतीही नुकसानभरपाई स्वतःला न देता OpenAI च्या नॉनप्रॉफिट संस्थेलाच द्यावी, अशीही त्यांनी विनंती केल्याचे स्रोत सांगतो.
या मागण्यांच्या संयोगामुळे खटला असामान्यपणे व्यापक बनतो. हा पैसा, मिशन आणि नियंत्रण यांचा प्रश्न आहे. प्रत्यक्षात, Musk यांचा युक्तिवाद असा आहे की OpenAI ची नंतरची रचना केवळ वादग्रस्त नाही, तर संस्थेला सुरुवातीला आधार दिलेल्या तत्त्वाशी विसंगत आहे.
