एंडोमेट्रिओसिसच्या वेदनांच्या नकाशातून न्यूरॉन-प्रतिरक्षा संबंध उघड

एंडोमेट्रिओसिसच्या जखमांच्या आतला तपशील

The Jackson Laboratoryच्या संशोधकांनी मानवी एंडोमेट्रिओसिसच्या जखमांमधील पेशींच्या वातावरणाचा उच्च-रिझोल्यूशन नकाशा तयार केला आहे. Nature Communicationsमध्ये प्रकाशित या अभ्यासात जखमेतील पेशी, संवेदनाक्षम न्यूरॉन्स आणि प्रतिकारशक्तीच्या पेशींमधील संबंध तपासले आहेत.

एंडोमेट्रिओसिस हा दीर्घकालीन प्रणालीगत आजार आहे. गर्भाशयाच्या आतील आवरणासारखे ऊतक गर्भाशयाबाहेर वाढून जखमा तयार करते. त्याचा संबंध दाह, व्रण, तीव्र श्रोणीदुखी, वेदनादायक पाळी आणि काही लोकांमध्ये वंध्यत्वाशी आहे. स्त्री म्हणून जन्मलेल्या सुमारे 10% व्यक्तींवर त्याचा परिणाम होतो.

या विश्लेषणासाठी Connecticutमधील EndoRISE biorepositoryमधून मिळालेल्या मानवी ऊतकांच्या नमुन्यांचा वापर करण्यात आला. ऊतक एकसंध वस्तुमान मानण्याऐवजी विविध पेशी कुठे आहेत याचा नकाशा संशोधकांनी तयार केला.

जखमेच्या केंद्राजवळ न्यूरॉन्सची गर्दी

जखमेच्या केंद्रात epithelial glands आणि त्यांच्या भोवती जवळच्या व दूरच्या stromal पेशींचे समूह दिसतात. अनेक प्रकारचे संवेदनाक्षम न्यूरॉन्स जखमेच्या केंद्राजवळ मोठ्या प्रमाणात एकवटलेले आढळले.

ही रचना महत्त्वाची आहे, कारण वेदना ही केवळ रुग्णांनी सांगितलेली लक्षणे नसून नसां आणि आसपासच्या पेशींशी संबंधित संकेतप्रक्रियाही आहे. न्यूरॉन्स आणि प्रतिकारशक्तीच्या पेशींमधील परस्परसंवाद हा संकेत कसा वाढवू शकतो, याचा अभ्यास करण्यात आला.

संशोधनाचे नेतृत्व करणाऱ्या JAXच्या विकासजीवशास्त्रज्ञ Caroline Haney यांनी सांगितले की, तीव्र मासिक पाळी आणि श्रोणीतील वेदना सामान्य मानून दुर्लक्षित करण्याच्या प्रवृत्तीला हे निष्कर्ष आव्हान देतात. वेदनांचे सर्व पैलू सुटले आहेत असा दावा अभ्यास करत नाही; जखमांमध्ये थेट तपासता येणारे जैविक आधार आहेत, हे तो दाखवतो.

स्थानिक नकाशा का महत्त्वाचा ठरू शकतो

जखमा का तयार होतात, का पसरतात आणि रुग्णांचे अनुभव वेगवेगळे का असतात हे अजून स्पष्ट नसल्यामुळे एंडोमेट्रिओसिसचे निदान व उपचार कठीण आहेत. स्थानिक नकाशा स्वतःहून नवीन उपचार सिद्ध करत नाही; पण कोणत्या पेशी जवळ आहेत आणि कोणत्या संबंधांची पुढे तपासणी करावी हे तो दाखवू शकतो.

संवेदनाक्षम न्यूरॉन्स जखमेच्या केंद्राजवळ असणे वेदनांच्या मार्गाचा अभ्यास करण्यासाठी ठोस सुरुवात देते. न्यूरॉन-प्रतिकारशक्तीतील संबंधामुळे वेदना रोगाच्या ऊतकापासून वेगळ्या न पाहता जखमेच्या सूक्ष्म वातावरणाचाही अभ्यास करणे आवश्यक असल्याचे दिसते.

हा अद्याप वैद्यकीय उत्तर नसून मूलभूत संशोधनाचा पाया आहे. अहवालात नवीन निदान चाचणी, औषध किंवा वेदना कमी करण्याची सिद्ध पद्धत सांगितलेली नाही. जखमांची रचना आणि तंत्रिका-प्रतिकारशक्ती संकेत यांना जोडणारे मानवी ऊतक विश्लेषण एवढेच त्याचे स्वरूप आहे.

हा लेख Medical Xpressच्या वृत्तांकनावर आधारित आहे. मूळ लेख वाचा.