చైనా పెరుగుతున్న రాకెట్ చెత్త సమస్యను ఇప్పుడు పట్టించుకోకుండా ఉండటం కష్టం అవుతోంది

ప్రయోగాల వృద్ధి, పాత అంతరిక్ష సమస్యను ఎదుర్కొంటోంది

ప్రధాన ప్రయోగ శక్తిగా చైనా ఎదుగుదల, కక్ష్యా కార్యకలాపాల్లో అత్యంత దీర్ఘకాలంగా కొనసాగుతున్న సమస్యలలో ఒకదానితో ఢీకొంటోంది: తమ పని పూర్తయ్యాక ఖర్చైన పైదశలకు ఏమవుతుంది? అంతరిక్ష డొమైన్ అవగాహన నిపుణుడు జిమ్ షెల్ విశ్లేషణ ఆధారంగా Ars Technica చేసిన నివేదిక ప్రకారం, ఇతర అంతరిక్ష దేశాలు చెత్త ప్రమాదాన్ని పరిమితం చేయడానికి ఉద్దేశించిన పారవేత పద్ధతులవైపు మరింత నిర్ణయాత్మకంగా కదులుతున్నప్పటికీ, చైనా దీర్ఘకాలం నిలిచే కక్ష్యల్లో మిగిలిపోయే రాకెట్ బాడీల ద్రవ్యరాశిని వేగంగా పెంచుతోంది.

ఈ సమస్య ఎందుకు మరింత తక్షణమవుతోందో అసలు ప్రయోగ సంఖ్యలు చెబుతున్నాయి. దాదాపు దశాబ్దం క్రితం వరకు, చైనా ఒక్క సంవత్సరంలో 20 కక్ష్యా రాకెట్లు కూడా ప్రయోగించలేదు. అది 2020లలో గణనీయంగా మారింది. దేశం 2022లో 64 రాకెట్లు ప్రయోగించింది, గత సంవత్సరం 93 ప్రయోగాలతో కొత్త రికార్డు నెలకొల్పింది, తద్వారా ప్రపంచంలో రెండో అత్యంత చురుకైన అంతరిక్ష శక్తిగా మారింది. రాష్ట్ర మద్దతుతో నడిచే సంస్థలు మరియు విస్తరిస్తున్న ప్రైవేట్ ప్రయోగ రంగం నుండి మరింత వృద్ధి ఆశిస్తున్నారు.

పైదశలు ఎందుకు అంత ముఖ్యమైనవి

పైదశలు చిన్న ముక్కలు కావు. అవి అనేక టన్నుల బరువు ఉండే పెద్ద రాకెట్ బాడీలు; వీటిని క్రియాశీలంగా కక్ష్య నుండి దించకపోతే లేదా ఇతర విధంగా పారవేయకపోతే, ఇవి సంవత్సరాల పాటు లేదా దశాబ్దాల పాటు కక్ష్యంలో ఉండిపోతాయి. కాలక్రమేణా, ఈ వస్తువులు ఢీకొనే ప్రమాదాలను సృష్టిస్తాయి. పెద్దగా మిగిలిన పైదశతో జరిగే ఢీకొట్టడం పెద్ద చెత్త మేఘాలను సృష్టించి, ఉపగ్రహాలు, మనుషులు ఉన్న మిషన్లు, ఇతర అంతరిక్ష మౌలిక సదుపాయాలను ముప్పుకు గురి చేయగలదు.

మూల నివేదిక ఈ రాకెట్ బాడీలు పెద్దవి, స్థిరంగా ఉండేవి, మరియు చాలా సందర్భాల్లో నియంత్రణలో లేవు కాబట్టి ప్రత్యేకంగా ప్రమాదకరమని వివరిస్తోంది. ఈ కలయిక వాటిని ఆర్థికంగా మరియు వ్యూహాత్మకంగా అత్యంత విలువైన కక్ష్యా ప్రాంతాల్లో దీర్ఘకాలిక ప్రమాదాలుగా మారుస్తోంది.

హెచ్చరిక వెనుక ఉన్న గణాంకాలు

గత రెండు దశాబ్దాల్లో చాలా ప్రధాన అంతరిక్ష శక్తులు పారవేత ప్రవర్తనలో تدريజిగా మెరుగుపడ్డాయి. యూరోపియన్ స్పేస్ ఏజెన్సీ యొక్క Space Debris Office, అలాగే జోనాథన్ మెక్‌డోవెల్ క్యాటలాగ్ నుండి ఉటంకించిన డేటా ప్రకారం, 600 నుండి 2,000 కిలోమీటర్ల మధ్య ఉన్న దీర్ఘకాల కక్ష్యల్లో సుమారు 800 మెట్రిక్ టన్నుల రాకెట్ బాడీలతో రష్యానే చారిత్రకంగా అతిపెద్ద ఉల్లంఘనకారి. అదే కక్ష్యా పట్టీల్లో అమెరికాకు సుమారు 57 మెట్రిక్ టన్నులు ఉన్నాయి.

చైనాను ప్రత్యేకంగా చూపించేది కేవలం ప్రస్తుత మొత్తం కాదు, పెరుగుదల వేగం కూడా. గత ఐదు సంవత్సరాల్లో, దీర్ఘకాలం నిలిచే కక్ష్యల్లో ఉన్న చైనీస్ రాకెట్ బాడీల ద్రవ్యరాశి 100 మెట్రిక్ టన్నుల కంటే తక్కువ నుంచి 252 మెట్రిక్ టన్నులకు పెరిగిందని నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఇది తక్కువ సమయంలో గణనీయమైన పెరుగుదల, మరియు దేశం వేగంగా విస్తరిస్తున్న ప్రయోగ కార్యకలాపాలతో నేరుగా అనుసంధానమై ఉంది.

ఇక్కడ విమర్శ చైనా ఎక్కువ రాకెట్లు ప్రయోగిస్తోంది అన్నది కాదు. ప్రయోగ వృద్ధి స్వయంగా సమస్య కాదని, అమెరికాలో కూడా, ముఖ్యంగా SpaceX ద్వారా, ఇదే ధోరణి కనిపించిందని వ్యాసం స్పష్టంగా పేర్కొంటుంది. సమస్య ఏమిటంటే, వేగంగా విస్తరిస్తూనే పైదశ పారవేతపై దీర్ఘకాలంగా ఉన్న ప్రమాణాలను చైనా నిర్లక్ష్యం చేస్తున్నట్లు కనిపిస్తోంది.

పాలన మరియు భద్రతా సవాలు

అంతరిక్ష స్థిరత్వంపై చర్చలు తరచుగా ఉపగ్రహాలు, మెగా-నక్షత్ర సమూహాలు, మరియు యాంటీ-సాటిలైట్ పరీక్షలపై కేంద్రీకృతమవుతాయి. కానీ ఖర్చైన పైదశలు చెత్త సమస్యలో మూలభూత భాగంగా ఉన్నాయి, ఎందుకంటే అవి దీర్ఘకాలం నిలిచే ద్రవ్యరాశి యొక్క నివారించదగిన మూలం. ఉత్తమ పద్ధతులు రహస్యమైనవి కావు: మిషన్ డిజైన్‌లో కక్ష్య నుండి దిగివచ్చేందుకు ఇంధనాన్ని ఉంచుకోవచ్చు, పారవేత కక్ష్యలను మరింత బాధ్యతగా ఉపయోగించవచ్చు, లేదా రద్దీ ప్రాంతాల్లో వదిలేయబడే హార్డ్‌వేర్ పరిమాణాన్ని తగ్గించవచ్చు.

ఒక ప్రధాన ప్రయోగ శక్తి ఈ ప్రమాణాలను అనుసరించకపోతే, కక్ష్యంలో పనిచేస్తున్న అందరిపై భారం పడుతుంది. ఢీకొనే గొలుసులు జాతీయ సరిహద్దులను గౌరవించవు. ఒక దేశ హార్డ్‌వేర్ వల్ల ఏర్పడిన చెత్త సంఘటన ప్రపంచవ్యాప్తంగా వాణిజ్య, పౌర, సైనిక వ్యవస్థలను ప్రభావితం చేయగలదు.

ప్రయోగ యుగం యొక్క తదుపరి దశ

ఈ సమస్య యొక్క విస్తృత ప్రాముఖ్యత ఏమిటంటే, ఆధునిక స్థాయిలో పాత ప్రవర్తనను సహించడానికి ప్రయోగ మార్కెట్ ఇక చిన్నది కాదు. ప్రయోగాల సంఖ్య తక్కువగా ఉన్నప్పుడు, చెడు పద్ధతులు నెమ్మదిగా పేరుకుపోయేవి. నేటి రేట్లలో, ప్రతి విధాన లోటు వేగంగా పెరుగుతుంది. దాంతో పారవేత ప్రవర్తన కక్ష్యా ప్రవేశ భవిష్యత్తుకు మొదటి వరుస సమస్యగా మారుతోంది.

చైనా అంతరిక్ష కార్యక్రమం సామర్థ్యంతో పాటు ఆశయాల్లో కూడా పెరుగుతోంది. ఈ విశ్లేషణ లేవనెత్తుతున్న ప్రశ్న, ఆ వృద్ధికి సరిపడే వేగంలో దాని చెత్త నిర్వహణ పద్ధతులు కూడా అభివృద్ధి చెందుతాయా అన్నదే. అలా కాకపోతే, ప్రపంచంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన సాంకేతిక పోటీలలో ఒకటి అందరికీ మరింత రద్దీగా, మరింత ప్రమాదకరంగా ఉన్న కక్ష్యా వాతావరణాన్ని మిగిల్చే అవకాశం ఉంది.

ఈ వ్యాసం Ars Technica నివేదికల ఆధారంగా ఉంది. మూల వ్యాసం చదవండి.